Brightsite werkt aan de verduurzaming van de chemische industrie in een aantal basisprogramma’s en in nieuwe groeigebieden. Een van de nieuwe onderwerpen is het groeigebied ‘Water-safe Plastic Recycling’. Daarin ligt de focus op het voorkomen van lozing van verontreinigd afvalwater van plastic recyclingprocessen. Dit kan door het verbeteren van het procesontwerp van zowel het voorbehandelingsproces van plastic afval als de recyclingprocessen zelf. Daarnaast kan het nodig zijn waterbehandelingstechnieken te ontwikkelen om specifieke componenten te verwijderen uit afvalwater.
De transitie naar duurzame energie en groene grondstoffen kan niet los worden gezien van een duurzame aanpak van industrieel watergebruik. Daarom staat de watertransitie hoog op de agenda van Brightsite. In nauwe samenwerking met Circle Infra Partners wordt gewerkt aan oplossingen die het mogelijk maken het watergebruik en emissies naar het oppervlaktewater significant te reduceren.
“Het basisprogramma van ‘Water Transition’ bouwt voort op de bestaande Roadmap Circulair Water. Het monitoren en reduceren van microplastics is één van de onderwerpen op het gebied van water waar we aan werken. Recycling van plastics is een ander thema waar Brightsite zich mee bezighoudt, maar dan binnen de programmalijn ‘Carbon Transition’. Binnen het groeigebied ‘Water-safe Plastic Recycling’ brengen we deze twee Brightsite takken bij elkaar en vergroten we onze kennis en impact”, vertelt Lianne van Oord, programmamanager Water Transition bij Brightsite.
Wat gaan jullie doen binnen dit groeigebied?
Waar het bij plastic recycling logischerwijs vooral gaat over de vraag ‘Hoe zet je een goed recycling proces op?’, wordt in dit groeigebied onderzocht wat een (nieuw) recycling proces betekent voor (afval)water. Zijn er wasstappen nodig? Komen er microplastics of andere componenten vrij? Kortom, wat betekent een techniek in ontwikkeling voor het gebruik en de veiligheid van water?
“Dat is het startpunt voor dit groeigebied. We hebben recent onze kick-off gehad en zitten nu in de fase waarin we het programma aan het vormgeven zijn. Het gehele recyclingproces en de verschillende variaties hierin lijkt een te brede scope om mee te starten. We zullen ons daarom eerst focussen op het voorbehandelingsproces van plastic afval. Daarin wordt het meeste water gebruikt. Door aandacht te besteden aan het procesontwerp van de voorbehandeling van plastic afval, kan verontreiniging van water met microplastics of met in het afval aanwezige chemicaliën mogelijk voorkomen worden. Daarnaast zetten we in op het ontwikkelen van passende waterbehandelingstechnieken om specifieke componenten te verwijderen uit het afvalwater van deze voorbehandelingsprocessen. We halen nu praktijkervaringen op bij partijen die al bezig zijn met plastic recycling en de problematiek kennen. Daarnaast zijn we de scope van het project aan het vormgeven én proberen we vanuit deelnemers en subsidies de financiering rond te krijgen”, aldus Van Oord.
Water vanaf het begin meenemen
“Bij technologische ontwikkelingen wordt in eerste instantie meestal niet naar emissies gekeken en ook afvalwater is dan geen onderdeel van de scope. En dat is ook wel logisch, bovendien maakt het meenemen van water het ingewikkelder”, legt Sieger Henke, programmanager microplastics bij TNO, uit. “Het is een bekend innovatie-fenomeen dat dit soort zaken vaak vooruit worden geschoven. Maar uiteindelijk moeten fabrieken hun water wel kwijt kunnen. Het is dus verstandig om ook al in een pilotfase rekening te houden met de invloed die je proces of techniek heeft op (afval)water. Water wordt vaak op meerdere momenten ingezet, tijdens de voorbewerking, het proces zelf en gedurende eventuele nabewerking. We beginnen bij de voorbewerking, maar de kick-off heeft ons geleerd dat ook watergebruik gedurende de rest van het proces vragen oproept.”
“Voor een lozingsvergunning voor afvalwater moet bekend zijn wat er in je afvalwater zit. Wij willen hier nu aandacht aan besteden zodat het de ontwikkeling en implementatie van nieuwe technologie later niet in de weg staat. Het is goed om te zien dat ook partijen die zich focussen op (recycling van) plastics, zich steeds meer bewust zijn van het belang van de waterhuishouding”, vult Van Oord aan.
Uitdagingen
Bij plastic recycling komen alle stoffen die met het plastic afval meekomen, dus ook de inkt van de etiketten en de laatste restjes uit de (medicijn)verpakking, mogelijk in het water terecht. Het is een uitdaging om ervoor te zorgen dat je voor diverse lastige stoffen naar de vereiste lage concentraties gaat. Dit moet bovendien op een manier die economisch haalbaar is. Juist omdat recycling al zo onder druk staat”, benadrukt Van Oord.
“Het gaat er uiteindelijk om dat er zo min mogelijk schadelijke stoffen worden geloosd. Dat geldt ook voor nieuwe plastics die met behulp van bestaande technologie worden verwerkt, en die kunnen leiden tot nieuwe stoffen die vrijkomen en die je moet kunnen meten en eventueel verwijderen. Ook nieuwe processen kunnen voor vergelijkbare uitdagingen zorgen. Vaak is er bovendien onduidelijkheid over welke stoffen ontstaan en of het afvalwater daarmee binnen een bestaande vergunning past”, licht Henke toe.
Consortium
Van Oord: “We hopen een soort generiek schema te maken, waarin we aangeven waar de problemen en uitdagingen zitten als het gaat om recycling van plastics en het effect op afvalwater. Én hoe we dat kunnen oplossen. Naast het generieke stuk willen we diverse casestudies gaan uitvoeren. Om dat alles voor elkaar te kunnen krijgen hebben we diverse partijen verzameld binnen ons consortium. Zo brengen Sitech en TNO kennis over procesontwerp in en Sustainable Analytics (Brightlands Chemelot Campus) en TNO zijn expert in het meten wat in water zit. Daarnaast hebben Brightlands Circular Space, als de plek waar ruimte is om dit soort dingen te proberen, en Circle Infra Partners (beheerder van de integrale afvalwaterzuiveringsinstallatie (IAZI) op Chemelot) zich aangesloten. Bovendien is het waardevol dat enkele partijen op Chemelot meepraten. Zij hebben bij de kick-off relevante input vanuit de praktijk gegeven.”
“Als we in de loop van het jaar meer duidelijkheid hebben over de scope, en of we de financiering bij elkaar kunnen krijgen, dan zullen we wellicht meer partijen bij ons consortium willen betrekken. We gaan in ieder geval, samen met projectleider Henk Thijssen (chemical engineer, Sitech), met veel plezier van start met dit groeigebied”, stelt Henke.
Vooruit blijven kijken
“Er is veel ontwikkeling rondom watervergunningen, zowel qua normering als analyse van stoffen. Met de watervergunning van Chemelot lopen we wat dat betreft voorop. Om ook op lange termijn compliant te zijn, moet je niet pas beginnen als nieuwe technologieën en/of wetgeving er al zijn. Het is dus nu de juiste tijd om vooruit te kijken wat betreft recycling!”, besluit Van Oord.
